Спирт қайда кетіп жатыр?»: Aлкоголь нарығына бақылауды күшейту ұсынылды

Талғарда «Дала Қырандары» жастар қоғамдық бірлестігінің белсенділері «Халық Қорғаны» қоғамдық бақылау акциясын өткізіп, алкоголь өнімдерінің айналымына мемлекеттік бақылауды күшейтуді ұсынды, - деп хабарлайды Opennews.kz ақпарат агенттігі.

16 қыркүйек күні белсенділер Талғар қаласындағы спирт зауытының маңында «Халық Қорғаны» қоғамдық бақылау бекетін ұйымдастырды.

Кәсіпорын қақпасының алдында қоғамдық белсенділер өнім алып шыққан көлік жүргізушілерінен ілеспе құжаттарды көрсетуді және жүктің қайда бағытталғанын айтуды сұраған.

Қозғалыс өкілдерінің айтуынша, акцияның мақсаты — кәсіпорынның заңды қызметіне кедергі келтіру емес. Олар спирттің зауыттан шыққаннан кейінгі қозғалысын бақылап, бұл тізбектің қаншалықты ашық екенін анықтауды көздеген.

«Дала Қырандары» өкілдері зауыт заңсыз жұмыс істеп жатыр деп айыптамайтынын атап өтті. Белсенділерді спиртті кім сатып алатыны, қандай көлемде алатыны және оның кейін қайда жөнелтілетіні қызықтырады. Бұл мәселелерге құқық қорғау органдары баға беруі тиіс екенін де қозғалыс өкілдері мәлімдеген.

Мыңнан астам сауда орны анықталған

«Дала Қырандары» үш жылдан астам уақыттан бері Қазақстанның әр өңірінде заңсыз алкоголь өнімдерінің айналымын анықтау жұмыстарымен айналысып келеді.

Қозғалыс келтірген деректер бойынша, соңғы үш жылда белсенділер ел аумағында суррогат немесе акцизсіз алкоголь сатылды деп есептейтін мыңнан астам сауда орнын анықтаған. Өздерінің есебі бойынша, осы нүктелер арқылы сатылған өнім көлемі 1,4 миллион литрден асқан. Бұл сандар мемлекеттік статистика емес, қозғалыстың өз есебіне негізделген.

Белсенділер жүргізген зерттеуде Қазақстанның 30 қаласында алкоголь сататын 8701 нүкте, ал заманауи спорт алаңдарының саны 1822 екені көрсетілген.

Белсенділер не ұсынады?

Қозғалыс өкілдері заңды кәсіпорындарды жабуды немесе адал кәсіпкерлердің жұмысына кедергі келтіруді ұсынбайтынын мәлімдеді.

Олар алкоголь өнімдерінің өндірушіден соңғы алушыға дейінгі қозғалысын бақылауды күшейту, есепке алу-бақылау маркаларына қатысты жүйені жетілдіру, ІІМ, Қаржылық мониторинг агенттігі және салық органдары арасындағы өзара байланысты күшейту қажет деп есептейді.

Сонымен қатар алкогольді интернет арқылы сату мен жеткізуге ерекше назар аудару және заң бұзған кәсіпкердің меншік иесін формалды түрде ауыстырып, сол бизнесті жалғастыруына жол бермеу ұсынылған.

Белсенділер жүйелі түрде заң бұзатын сауда орындары иелерінің жауапкершілігін күшейтіп, азаматтар заңсыз алкоголь саудасы туралы хабарлай алатын бірыңғай қоғамдық мониторинг тетігін құруды да ұсынып отыр.

«Дала Қырандары» алдағы уақытта алкоголь нарығын мемлекеттік реттеу жөніндегі ұсыныстар пакетін әзірлеп, мәселені мемлекеттік деңгейде қарастыру туралы Ұлттық құрылтай қатысушыларына жүгінуді жоспарлап отыр.