ҚЫЗЫЛОРДАДА ЕГІЛГЕН АҒАШТАРДЫ СИЫРЛАР ТАПТАП ЖҮР

         Қызылордада қала тұрғындарының абаттандыруға деген талпынысына қараусыз жүрген ірі қара мал кедергі келтіріп жатыр, – деп хабарлайды Opennews.kz ақпараттық агенттігі.

         Әлеуметтік желіде тараған жазбада тұрғындардың күн сайын көшеге шығып, бос жүрген сиырларды қуатыны, алайда келесі күні олардың қайта пайда болатыны айтылған. Бір қарағанда, бұл жай ғана ауладағы мал мәселесі сияқты көрінуі мүмкін. Бірақ оның астарында қала мәдениеті, тұрғындардың еңбегі және мал иелерінің жауапкершілігі тұр.

         Жазба авторының айтуынша, біреулер малдарын әдейі бос жіберіп қояды. Соның салдарынан сиырлар күн сайын әртүрлі жерге кіріп, тұрғындар еккен талдарды жеп, гүлдерді таптап, қоқыс жәшіктерін шашып кетеді. Тұрғындар малды қуғанымен, мәселе түбегейлі шешілмей отыр. Ең сорақысы – бұл аумақта блогер Аве Адикүс ұйымдастырған көгалдандыру жұмыстары аясында 300-ден астам тал егілгені айтылып отыр. Бұл егілген талдың артында қанша адамның еңбегі бар? Бір талды отырғызу, бір сәттік жұмыс болуы мүмкін. Бірақ оны өсіріп, көгертіп, жаздың аптап ыстығында суарып, бірнеше жыл бойы күту оңай емес. Ал қараусыз жүрген малдың сол еңбекті бірнеше минутта жоқ қылуы – қала тұрғындарының ашуын туғызбай қоймайды.

         Сонда қала тұрғындары өз ауласын көркейту үшін еккен әрбір гүлі мен әрбір ағашын малдан қорғап, үнемі қоршау жасап отыруы керек пе? Қала көшесі – жайылым емес. Аула – мал жаятын жер емес. Ал тұрғындар еккен гүл мен тал – біреудің қараусыз малының жемі болмауы тиіс. Мәселе сиырдың өзінде емес. Сиырдың табиғаты – шөп жеу. Негізгі мәселе – малын қараусыз жіберген адамның жауапкершілігінде. Бір адам қалаға тал егеді. Біреу суарады. Біреу гүл отырғызады. Біреу айналасын тазалайды. Ал бір азамат малын бос жібереді. Соңында бір адамның жауапсыздығы ондаған адамның еңбегін жоққа шығарады. Бұл жерде қоғамға ой салатын тағы бір мәселе бар. Қала тұрғындары өз күштерімен аумағын көркейтуге тырысып жатқанда, сол еңбекті сақтау үшін неге қайтадан өздері күресуі керек? Неге біреудің малының артынан күн сайын қуып жүруі тиіс? Неге қаладағы жасыл желекті көбейтуге ниет білдірген азаматтардың еңбегі қараусыз малдың кесірінен зая кетуі керек? Қызылорданың климаты онсыз да аптапты. Мұндай жерде әрбір отырғызылған ағаштың қадірі бөлек. Бүгінгі кішкентай тал бірнеше жылдан кейін көлеңке беретін үлкен ағашқа айналуы мүмкін. Бірақ оған дейін ол қорғалуы керек. 300 тал – жай ғана 300 ағаш емес. Бұл – қаланы көркейтуге жұмсалған еңбек, уақыт, қаражат және ниет. Егер бүгін тұрғындардың еккен талын сиыр таптап кетсе, ертең басқа азаматтың да «қалаға бір нәрсе жасап, пайдасы жоқ екен» деген ойға келуі мүмкін. Ал бұл – кез келген қаланың көркеюіне кері әсер ететін қауіпті көзқарас.

         Сондықтан бұл мәселені «бірнеше сиыр жүр екен» деп жеңіл қабылдауға болмайды. Мұнда қалаға деген жауапкершілік мәселесі көтеріліп отыр. Мал иесі өз малына жауап беруі керек. Тұрғын өз ауласын күтуі керек. Ал қалада қоғамдық тәртіп пен абаттандырудың сақталуына тиісті бақылау болуы қажет. Біреудің еңбегін таптап жүрген сиырды ғана емес, сол сиырды қараусыз жіберген жауапсыздықты тоқтату керек.