Өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтау – әр азаматтың міндеті

Жыл басынан бері облыс аумағында барлығы 300 өрт оқиғасы тіркелді. Бұл көрсеткіш өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 4,2 пайызға жоғары (2025 жылы – 288 өрт).

 Өрттердің көбеюі өңірдегі өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтау мәдениетін одан әрі күшейтудің, тұрғындар арасында түсіндіру жұмыстарын жүйелі жүргізудің және профилактикалық шараларды жандандырудың маңыздылығын көрсетеді.  Тіркелген өрт оқиғаларының салдарынан 3 адам қаза тауып, 10 адам түрлі дәрежедегі дене жарақатын алды. Өткен жылдың сәйкес кезеңінде өрт салдарынан 4 адам көз жұмған болса, зардап шеккендер саны биыл да өткен жылдың деңгейінде қалып отыр. Әрбір өрт оқиғасы адамдардың өмірі мен денсаулығына ғана емес, олардың мүлкіне, қоршаған ортаға және өңір экономикасына да елеулі зиян келтіреді. Статистикалық мәліметтерге сәйкес, орын алған өрттердің 165-і тұрғын үй секторында тіркелген. Бұл жалпы өрттердің жартысынан астамын құрайды. Талдау нәтижелері көрсеткендей, тұрғын үй секторындағы өрттердің 70 пайыздан астамы азаматтардың өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтамауынан  орын алған. Атап айтқанда, электр желілері мен электр құралдарын дұрыс пайдаланбау, пешпен жылыту жүйелерін пайдалану кезінде қауіпсіздік талаптарын елемеу, ашық отты бақылаусыз қалдыру, балалардың отпен ойнауы, темекі шегу кезіндегі абайсыздық және тұрмыстық газ жабдықтарын дұрыс пайдаланбау өрттің негізгі себептері болып отыр. 

Жаз мезгілінде ауа температурасының жоғарылауы, құрғақшылық пен желдің күшеюі табиғи және дала өрттерінің шығу қаупін арттырады. Осындай кезеңде қураған шөптің, қамыс пен тұрмыстық қалдықтардың жануы өрттің үлкен аумаққа таралуына себеп болады. Бір қарағанда зиянсыз болып көрінетін құрғақ шөпті немесе қоқысты өртеу салдарынан тұрғын үйлерге, шаруашылық құрылыстарына, орман және жайылым алқаптарына қауіп төнуі мүмкін. Сондықтан мұндай әрекеттерге жол бермеу – әрбір азаматтың ортақ міндеті. Өрт қауіпті кезең басталғалы бері жеке және заңды тұлғаларға қатысты 596 әкімшілік құқық бұзушылық анықталды. Аталған құқық бұзушылықтар бойынша жалпы сомасы 11 миллион 410 мың теңге көлемінде әкімшілік айыппұл салынды. Оның ішінде 77 дерек қураған шөпті, қамысты және қоқыс қалдықтарын өртеу фактілері бойынша тіркелді. Бұл көрсеткіш тұрғындардың бір бөлігінің әлі де болса өрт қауіпсіздігі талаптарына немқұрайлы қарайтынын аңғартады. Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, азаматтардың қоқыс қалдықтарын, құрғақ шөп пен қамысты рұқсатсыз өртеуі қоршаған ортаға зиян келтіріп қана қоймай, адам өмірі мен денсаулығына қауіп төндіреді. Мұндай әрекеттердің салдарынан тұрғын үйлерге, өндірістік нысандарға, ауыл шаруашылығы алқаптарына және табиғи экожүйелерге айтарлықтай залал келуі мүмкін. Сондықтан өрт қауіпсіздігі талаптарын бұзған тұлғаларға қатысты заң аясында әкімшілік жауапкершілік көзделген. Мемлекет басшысы бастамашылық еткен «Таза Қазақстан» экологиялық бағдарламасы мен «Заң және тәртіп» қағидатын іске асыру аясында облыстың Төтенше жағдайлар департаменті жергілікті атқарушы органдармен, полиция қызметімен, экология департаментімен, орман шаруашылығы мекемелерімен, еріктілер ұйымдарымен және басқа да мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесіп кешенді профилактикалық жұмыстар жүргізуде.

Профилактикалық іс-шаралар барысында тұрғын үйлерді аралау, саяжай алқаптарында және елді мекендерде түсіндіру кездесулерін өткізу, халық көп жиналатын орындарда ақпараттық жадынамалар тарату, бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілер арқылы ескерту материалдарын жариялау тұрақты түрде ұйымдастырылуда. Сонымен қатар өрт қауіпті учаскелерге рейдтік іс-шаралар жүргізіліп, азаматтарға өрт қауіпсіздігі ережелері түсіндірілуде. Аталған іс-шаралар барысында тұрғындарға қоқыс қалдықтарын, қураған шөп пен қамысты өртеу Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 336-бабына сәйкес әкімшілік жауаптылыққа әкеп соғатыны түсіндіріліп, заңнамада белгіленген мөлшерде әкімшілік айыппұл қарастырылғаны жөнінде ескертіледі. Сонымен қатар тұрғындарға от жағу кезінде қауіпсіздік талаптарын сақтау, өрттің таралуына жол бермеу, аумақтарды жанғыш қалдықтардан уақытылы тазарту және өрт шыққан жағдайда дереу 101 немесе 112 нөмірлеріне хабарласу қажеттігі түсіндіріледі. Төтенше жағдайлар департаменті өрттің алдын алу тек құтқару қызметінің ғана емес, әрбір азаматтың жауапкершілігі екенін еске салады. Өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтау – адам өмірін, денсаулығын, тұрғын үйлер мен мүлікті, сондай-ақ табиғатты қорғаудың ең тиімді жолы. Әрбір тұрғын қарапайым қауіпсіздік ережелерін сақтай отырып, төтенше жағдайлардың алдын алуға өз үлесін қоса алады. Осыған байланысты облыстың Төтенше жағдайлар департаменті барлық тұрғындарды өрт қауіпсіздігі талаптарын қатаң сақтауға, қоқыс пен құрғақ өсімдіктерді өртемеуге, балаларды қараусыз қалдырмауға, электр және газ жабдықтарын қауіпсіз пайдалануға, табиғат аясында демалу кезінде ашық отты бақылаусыз қалдырмауға және өрттің туындауына жол бермеуге шақырады. Өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтау – әр азаматтың өмірі мен мүлкін қорғаудың, қоршаған ортаны сақтаудың және қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз етудің басты кепілі.