„Қыркүйек“ енді „қыргүйек“ болып жазыла ма? Ерлан Қарин жауап берді

Бүгін, 12:30

2 504

Оқу жылының басталуымен әлеуметтік желілерде қыркүйек айының қазақша атауы қалай дұрыс жазылады - "қыркүйек" пе, әлде "қыргүйек" пе деген талас қайта басталды,- деп хабарлайды Opennews.kz ақпарат агенттігі.

"Бұрын "қыркүйек" еді ғой, неге "қыргүйек" болып кетті?"

Соңғы күндері әлеуметтік желілерде қыркүйек айының жазылуына қатысты ондаған жазба пайда болды. Бұған мектеп дәптерлері мен оқулықтарында үйреншікті нұсқаның "қыргүйек" деп ауыстырылуы себеп болған.

"Не болып жатыр? "Қыркүйек" қашаннан бері "қыргүйек" болып кеткен?" – деп жазды қолданушылардың бірі.

Тағы бір қазақстандық баласының жұмысын көрсетті, онда мұғалім сөзді түзетіп, жаңа нұсқауға сілтеме жасаған.

"Көмек керек! "Қыргүйек" деп қашаннан бері жазылады? О бастан "қыркүйек" деп жазылатын. Мұғалім жаңа нұсқау келгенін және енді "г" әрпі арқылы жазу керектігін айтады. Олай болса, неге бір шешімге келе алмайды?" – деп жазды ата-ана.

"Балаға кімнің нұсқасы дұрыс екенін қалай түсіндіреміз?"

Пікірталас пікірлер бөлімінде де жалғасты. Кейбір қолданушылар "қыркүйек" деп жазу дұрыс десе, басқалары "қыргүйек" нұсқасын қолдайды.

Бұл ретте ата-аналарды мектепте балалардың "к" әрпін "г"-ге түзетіп, ал мектептен тыс жерде үйреншікті жазуды көруі абдыратып отыр.

"Маған мынау қызық: мектепте мұғалімдер "к"-ны "г"-ге түзетеді, ал қала ішіндегі маңдайшалар бұрынғыша жазылған. Балаға кімнің сөзі дұрыс екенін қалай түсіндіреміз?" – деп кейіді желі қолданушысы.

Әзіл-қалжың да айтылмай қалған жоқ. Қазақстандықтар осы логикаға сүйенсе, басқа сөздердің қалай болатынын ойлап таба бастады.

"Қыргүйек, газан, гараша, желтогсан, гаңтар, агпан"

"Егер осындай жаңа ережелер болса, онда Қазақстан емес, Газагстан боламыз ба?"

"Енді "көзді" – "гөз" деп ауыстырайық"

Сонымен, "қыркүйек" пе, әлде "қыргүйек" пе?

Ведомство нақты жауап берді: орфографиялық сөздікке сәйкес, "қыргүйек" деп жазу дұрыс.

"Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институты әзірлеген (2013 жылы жарық көрген) орфографиялық сөздікке сәйкес, қазақ тілінде сентябрь айы "қыргүйек" деп жазылады", – деп хабарлады Тіл саясаты комитеті.

Бұл ретте комитет аталған сөздің жазылу нормасы әр жылдары өзгерді ме, жоқ па және бұл мәселеге қатысты тіл мамандары арасында келіспеушіліктер бар-жоғын нақтыламады.