ҚАЙСАР ФК ЖЕҢІЛДІ, ЖАНКҮЙЕР ЖАЗАЛАНДЫ

Қызылордада футбол жанкүйеріне салынған айыппұл қоғамда қызу пікірталас туғызды. Қайсар ФК жанкүйерлерінің бірі полиция бөлімшесіне жеткізіліп, кейін оған 20 АЕК көлемінде айыппұл салынған. Бұл жағдай тек құқықтық емес, әлеуметтік мәселе ретінде де кеңінен талқыланып жатыр.

Осы оқиғаға байланысты Қызылордалық адвокаттар алқасы төрағасы Мейрбек Даубалаев әлеуметтік желіде пікір білдіріп, жанкүйерлердің эмоциясын тек жазалау тұрғысынан бағалау дұрыс емес екенін атап өтті. Оның пікірінше, қоғамдық тәртіпті сақтау маңызды болғанымен, спорттағы эмоциялық факторды да ескермеу қателік болуы мүмкін.

Материалға қатысты Қызылордалық журналистер де үн қосты. Олардың бірі: «Жанкүйер қылмыскер емес! Әлемдік деңгейдегі Виктор Мозес секілді футболшыларды қатарға қосып, чемпионатта үздік үштіктен көрінеміз деген клуб 6 турда әлі бір жеңіске жеткен жоқ. Бұған жанкүйерлер қалай күйінбейді, қалай ашуланбайды? Бір айдан асты командада спорттық директор жоқ! Мәселе клубтың ішінде, сыртында емес» деп жазды. Бұл пікір клубтың қазіргі ішкі жағдайына қатысты сынның күшейіп отырғанын көрсетеді. Мұнда Виктор Мозес сияқты тәжірибелі ойыншылардың болуы да нәтиженің жоқтығын ақтай алмай отырғаны айтылған.

Сонымен қатар, құқықтық аспект бойынша да сұрақтар туындауда. Қызылордалық адвокат Тоқтар Мырза бұл жағдайға қатысты: «Рас екен маған да хабарласты, сот болады деп жібермей ұстап отыруы қаншалықты заңды?» деп пікір білдіріп, жанкүйерді сотқа дейін ұстап отырудың заңдылығына күмән келтірді. 

Жалпы, заң тұрғысынан қоғамдық тәртіпті бұзу жауапкершілікке әкелетіні анық. Алайда спорттағы эмоция – ерекше құбылыс. Әсіресе Қайсар ФК секілді клуб бірнеше ойын қатарынан жеңіске жете алмаса, жанкүйерлердің наразылығы күшеюі заңды. Мұндай жағдайда тек айыппұл салу немесе әкімшілік жаза қолдану мәселені түбегейлі шешпейді.

Халықаралық тәжірибеде жанкүйерлермен жұмыс істеуде диалог, түсіндіру және алдын алу шараларына басымдық беріледі. Ал бұл оқиғада жазалау шарасы алдыңғы орынға шыққандай әсер қалдырады. 20 АЕК көлеміндегі айыппұл да қоғам тарапынан «шамадан тыс» деген баға алуда.

Клуб ішіндегі мәселелер, нәтижесіз ойындар, басқарушылық олқылықтар – мұның бәрі жанкүйер эмоциясына әсер ететін факторлар.

Айта кетейік, бұған дейін редакциямыз Қайсар ФК төңірегіндегі қаржылық және басқарушылық мәселелерге қатысты арнайы материал жариялаған болатын: «Бюджетке байланған жеке клуб “Қайсар” кімді байытуда?» (https://opennews.kz/regions/25367-bjudzhetke-bajlanan-zheke-klub-ajsar-kimdi-bajytuda.html). Бұл да клуб ішіндегі жүйелі проблемалардың бар екенін көрсетеді.

Қорытындылай келе, Қызылордадағы бұл оқиға жазалау мен түсіністіктің арасындағы тепе-теңдікті қайта қарау қажеттігін көрсетеді. Қоғамда ашу емес, диалог пен өзара түсіністік басым болуы тиіс.